Για τον Άγγελο Σικελιανό, την Εύα, την Άννα και το μουσείο τους στη Λευκάδα

Άρθρο της Ομότιμου καθηγήτριας Ιστορίας Τέχνης και Μουσειολογίας, ΑΠΘ και επιστημονικά υπεύθυνης για τη Νοηματική Μουσειολογική Μελέτη του ΜΑΣ, κας Ματούλας Σκαλτσά, στο ηλεκτρονικό μηνιαίο περιοδικό Λόγου και Τέχνης “ΧΑΡΤΗΣ” (τεύχος 40, Απρίλιος 22).

Πώς να κλείσεις σε ένα μουσείο έναν διανοούμενο παγκόσμιων οραμάτων, έναν εθνικό ταγό, έναν πράττοντα διανοητή, έναν παρόντα πολιτικά λογοτέχνη, έναν μεγάλο λυρικό ποιητή και συνάμα έναν φθαρτό πάσχοντα άνθρωπο, ευάλωτο στον έρωτα, την οικονομική ανημπόρια, γυμνό μπροστά στον θάνατο; ‘Όλα αυτά ήταν ο ‘Αγγελος Σικελιανός, που ίσως δεν θα μπορούσε να ξεδιπλώσει, χωρίς τις δυο γυναίκες της ζωής του, την αμερικανίδα Εύα Πάλμερ-Σικελιανού και την Άννα Καμπανάρη-Σικελιανού.

——————
ΕΝΑ «ΑΛΛΟ» ΜΟΥΣΕΙΟ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΟΙΗΤΗ
——————

Στο Μουσείο Σικελιανού διακινδυνεύσαμε να κάνουμε αυτό που σχεδόν πουθενά δεν γίνεται σε μονογραφικά μουσεία που εκθέτουν προσωπικότητες του πνεύματος. Δηλαδή να «εκθέσουμε» τα άυλα:

— τον πυρήνα του συνολικού έργου του Σικελιανού και να ερμηνεύσουμε την αναγνώρισή του ως εθνικού ποιητή,

–τις οικογενειακές, τοπικές, εθνικές και διεθνείς καταβολές του έργου του,

–τη σύνδεση του συνολικού ποιητικού έργου με τις πράξεις του (Δελφικά) και τη στάση του ως πολιτικού υποκειμένου και διανοουμένου

–την παρουσίαση του ανθρώπου-Σικελιανού και τη σχέση του με την Εύα και την Άννα, αλλά και την ελληνική και διεθνή διανόηση.

Στο «Μουσείο Άγγελου Σικελιανού στη Λευκάδα, σε ένα δίπατο σπίτι, όπου γεννήθηκε και έζησε τα παιδικά του χρόνια ο ποιητής, πιστεύουμε ότι έγινε δυνατό να χωρέσουν το όραμα και η πράξη του, αλλά και ο ίδιος ο μέγας και συνάμα μικρός και φθαρτός άνθρωπος.

Η διαδρομή στη ζωή και το έργο της ιδιαίτερης αυτής πνευματικής προσωπικότητας έχει ένα ενημερωτικό μέρος στο ισόγειο, το οποίο, με προβολές, σε εισάγει στον κόσμο του ποιητή, και δύο μέρη, ένα σε κάθε όροφο. Ολοκληρώνοντας κανείς το 1ο μέρος, «Σικελιανός, ο δημιουργός», έχει εξοικειωθεί με τα βασικά και καίρια για τον ποιητή. Με το 2ο μέρος, «Η Οδύσσεια της δημιουργίας», διεισδύει στην πνευματική του δημιουργία και αντιλαμβάνεται το αξεδιάλυτο δέσιμο του υψηλόφρονος της δημιουργίας και της πεζότητας του καθ’ ημέραν βίου.

——————
ΜΙΑ ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΟΡΑΜΑΤΩΝ
——————

Η πορεία ξεκινάει από τη σκάλα που οδηγεί στο 1ο μέρος της εκθεσιακής αφήγησης, «Σικελιανός, ο δημιουργός». Ανεβαίνοντάς την, σε υποδέχεται το υπερμέγεθες πορτρέτο του Σικελιανού με την σπηλαιώδη φωνή του να απαγγέλλει στίχους του. Η βροντώδης φωνή σε συνοδεύει ως το πλατύσκαλο του πρώτου ορόφου.

Αφετηρία της αφήγησης είναι όλα όσα τον διαμόρφωσαν. Δηλαδή τόσο τα βιβλία που διάβαζε ο ποιητής, όσο και οι άνθρωποι που τον επηρέασαν είτε πρόκειται για το οικογενειακό του περιβάλλον στη Λευκάδα, είτε για προσωπικότητες, εθνικές και διεθνείς, προαναγγέλλοντας έτσι ότι «’Ενας ποιητής γεννιέται».

Στα «Πέντε πρόσωπα του ποιητή», που ακολουθούν, συνοψίζονται τα συμπαγή χαρακτηριστικά του συνολικού του έργου: 1. Ο λυρικός ποιητής, 2. Ο μύστης-προφήτης και οραματιστής, 3. Ο παγκόσμιος ταγός, 4. Ο εθνικός ποιητής και 5. Ο ποιητής πράττων. Πέντε αναρτημένες από την οροφή πινακίδες, με τα διαφορετικά πρόσωπα του ποιητή, και ισάριθμες απαγγελλίες μιλούν για τον δημιουργό, που με το έργο του είναι όλα αυτά. Ο κονδυλοφόρος του ποιητή και το μελανοδοχείο του είναι τα μόνα εκθέματα που κυριαρχούν στην ενότητα, οι τοίχοι της οποίας καλύπτονται από αντίγραφα χειρογράφων του Σικελιανού, με τη γνωστή μεγαλογράμματη και πυρετική γραφή του.

Η ποιητική «Διαδρομή» του ξετυλίγεται σε μια χρονογραμμή με έργα-τομές, παράλληλα με τη μορφή του ποιητή, που αλλάζει, αλλά και τα ιστορικά και πολιτικά γεγονότα που είναι φανερά στα εκάστοτε έργα του.

Στην «Απήχηση» παρουσιάζεται η εκδοτική παραγωγή του έργου του, μέσα από όλες οι εκδόσεις, όσο ζούσε, αλλά και μετά τον θάνατό του, καθώς και οι πληροφορίες για το ματαιωμένο νόμπελ λογοτεχνίας, που πολιτικοί λόγοι του στέρησαν, αν και ήταν έξι φορές υποψήφιος.

Η καθόλου τυχαία συνάντηση της αμερικανίδας Εύας και του ‘Αγγελου σε ένα κοινό όραμα, τη «Δελφική Ιδέα», τόσο ως σύλληψη για μια παγκόσμια αδελφοσύνη, όσο και ως πραγμάτωσή του, με τις «Δελφικές Εορτές», συνθέτουν ένα τιτάνιο έργο που στο τέλος εξαντλεί την τεράστια περιουσία της Εύας. ‘Εργα χεριών της Εύας και του αργαλειού της για τις εορτές, εισιτήρια, χειρόγραφες σημειώσεις της οικονομικής καταστροφής περιγράφουν το μέγεθος ενός τέτοιου εγχειρήματος.

ΣΥΝΕΧΙΣΤΕ ΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΕΔΩ

Περισσότερα Άρθρα

Όταν ο Σικελιανός γίνεται παραμύθι

Άρθρο της Αθηνάς Βογιατζόγλου, υπεύθυνης επιστημονικής εποπτείας έρευνας ΜΑΣ, στο ηλεκτρονικό μηνιαίο περιοδικό Λόγου και Τέχνης “ΧΑΡΤΗΣ” (τεύχος 40, Απρίλιος 22). Χρυσόφρυδη· σε κέρδισα στορώντας παραμύθια,

Για έναν «προσβάσιμο» Σικελιανό

Άρθρο των Δέσποινας Πικοπούλου και Φωτεινής Κωστάκου, στο ηλεκτρονικό μηνιαίο περιοδικό Λόγου και Τέχνης “ΧΑΡΤΗΣ” (τεύχος 40, Απρίλιος 22). Το πρόγραμμα της Artogether «Συνομιλώντας με

Στοιχεία Επικοινωνίας

Το Μουσείο Άγγελου Σικελιανού βρίσκεται πίσω ακριβώς από τον κεντρικό πεζόδρομο στην πόλη της Λευκάδας και μπορείτε να το προσεγγίσετε με τα πόδια.

Η κατασκευή του ιστότοπου πραγματοποιήθηκε από τον Νίκο Καββαδά.
Την σχεδίαση του ανέλαβε ο γραφίστας Νικόλαος Καββαδίας FNK. Το λογότυπο είναι σχέδιο του Στέργιου Γαλίκα. Η παραγωγή του βίντεο έγινε από τον Θωμά Σβορώνο.

X